https://www.hydrophysics.ir/ هیدروفیزیک fa daily 1 Sat, 23 Aug 2025 00:00:00 +0330 Sat, 23 Aug 2025 00:00:00 +0330 https://www.hydrophysics.ir/article_732829.html این مطالعه با هدف تحلیل رابطه فازهای پدیده‌ی ENSO با بارش‌های پاییزی ۳۰ ساله‌ی ایستگاه کرمانشاه با استفاده از شاخص ONI انجام گرفت. بارش‌های پاییزی نقش مهمی در تأمین منابع آب و مدیریت کشاورزی استان کرمانشاه دارند و تغییرات آن تحت تأثیر نوسانات جوی مانند ENSO می‌تواند پیامدهای اقتصادی و اجتماعی قابل‌توجهی داشته باشد. از دو دسته داده شامل داده‌های ماهانه ایستگاه‌ همدیدی کرمانشاه و داده‌های فصلی نمایه ONI که از سایت NOAA دریافت شدند برای دوره 1994-2023 استفاده گردید. برای تعیین ارتباط از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد و بر اساس معیار تشخیص فازی، فازهای النینو و لانینو تفکیک و شدت‌های مختلف هر دو فاز النینو لانینو استخراج شد و مورد بررسی قرار گرفت. ارتباط بارش‌های منطقه مورد مطالعه با شاخص دور پیوندی مذکور در فصل پاییز، مستقیم است که در سطح اطمینان 99 درصد معنی‌دار بود (51/0=R و 01/0> P). میانگین بارش در فاز النینو در سطح متوسط بر شدت‌های دیگر این فاز غلبه داشته (2/245 میلی‌متر)و میانگین بارش در فاز لانینو در شدت خفیف بیشتر از سطوح دیگر این فاز بوده است (29/101 میلی‌متر). کمترین بارش در ایستگاه مذکور در مدت مورد مطالعه در سطح متوسط فاز لانینو با مقدار 33/23 میلی‌متر و بیش‌ترین مقدار بارش در دوره 30 ساله در سطح متوسط فاز النینو با مقدار 88/427 میلی‌متر بوده است. https://www.hydrophysics.ir/article_735146.html بیشینه عمق تنگه هرمز در جنوب آن تا110 متر گزارش شده است. گاهی اوقات دیده شده است که داده‌های اندازه‌گیری‌های میدانی، اطلاعات اندازه‌گیری شده را در برخی از نقاط خاص با اعماق بیشتر از 110 متر ثبت نموده‌اند که ممکن است آن مقادیر را به خطای اندازه‌گیری نسبت دهند. لذا در این پژوهش با استفاده از داده­های مختلف ثبت شده (کاوشگر خلیج فارس 2018، WOD09، WOD13، ROPME1992) به بررسی اعماق بیش از 120 متر پرداخته شده و با داده‌های عمق سایت بین­المللی جبکو (GEBCO) مقایسه شده است. با استفاده از نرم­افزار ODV، نقشه‌های قطاعی دما/شوری با دو عمق متفاوت (یکی بر اساس بیشینه­ عمق اندازه­گیری شده­ میدانی و دیگری بر اساس عمق ثبت شده در جبکو) ترسیم و مقایسه شدند. نتایج نشان داد برخلاف تصور موجود در پژوهش‌هاکه خلیج فارس و تنگه هرمز را بدون گودال در نظر می‌گیرند، اما مناطق عمیقی (حتی با عمق حدود 200 متر) وجود دارند که داده­های جبکو آن­ها را نمایش نمی‌دهند اما داده‌های اندازه‌گیری آن‌ها را اثبات می‌کنند. طبق داده‌های در دسترس، هفت نقطه در اطراف تنگه وجود دارد که جبکو در این نقاط خطای زیادی دارد. نتایج نشان می‌دهند که بیشینه­ عمق اندازه‌گیری ثبت شده‌ تنگه هرمز، در داده‌های تاریخی در دسترس، 248 متر در شرق تنگه و با عمق بیش از 187 متر در غرب تنگه می‌باشند که جبکو نشان نمی‌دهد. لذا باید در مطالعات محلی در اطراف این نواحی (مانند مطالعات ستون آب، لایه‌بندی، اصطکاک بستر، جریان‌های آب عمیق و غیره) به عمق واقعی منطقه توجه ویژه ای نمود و به داده‌های سایت‌های مختلف با احتیاط اعتماد نمود. https://www.hydrophysics.ir/article_735147.html شبیه‌سازی دقیق امواج در محیط‌های نیمه‌بسته و کم‌عمق، به دلیل پیچیدگی‌های هیدرودینامیکی و محدودیت دقت داده‌های باد ورودی، همچنان با عدم‌قطعیت‌های قابل توجهی همراه است. در این مطالعه، عملکرد مدل نسل سوم SWAN در شبیه‌سازی میدان موج در خلیج نیمه‌محصور بوتانی با تمرکز بر بهبود داده‌های باد ERA5 و تنظیم پارامترهای فیزیکی مدل مورد ارزیابی قرار گرفت. بدین منظور، داده‌های باد ERA5 ایستگاه هواشناسی ارزیابی و سپس با به‌کارگیری چندین روش اصلاح بایاس تصحیح شدند. در ادامه، داده‌های باد اصلاح‌شده به‌عنوان ورودی مدل SWAN مورد استفاده قرار گرفت و حساسیت مدل نسبت به سه بسته فیزیکی اصلی شامل KOMEN، WST و ST6 با ترکیب‌های مختلف ورودی باد، سفیدک رأس موج، اصطکاک بستر و شکست ناشی از کم‌عمقی بررسی شد. ارزیابی عملکرد مدل با استفاده از شاخص‌های آماری کلاسیک و نمودارهای تشخیصی دیاگرام تیلور، توزیع چگالی احتمال و نمودار Q–Q در چهار ایستگاه ساحلی با شرایط هیدرودینامیکی متفاوت انجام گرفت. نتایج نشان داد که پکیج WST در ایستگاه‌های بازتر و متأثر از امواج دورآ بهترین عملکرد را ارائه می‌دهد، در حالی که در ایستگاه‌های محافظت‌شده و کم‌عمق‌تر تنظیم هدفمند ضرایب سفیدک و کاهش سهم انرژی موج دورآ در پکیج‌های KOMEN و ST6 منجر به بهبود قابل توجه نتایج شد. به‌طور کلی، این مطالعه نشان می‌دهد که ترکیب اصلاح داده‌های باد ERA5 با روش‌های یادگیری ماشین و کالیبراسیون هدفمند پارامترهای فیزیکی SWAN، نقش تعیین‌کننده‌ای در افزایش دقت شبیه‌سازی موج در محیط‌های نیمه‌بسته دارد و استفاده از یک پیکربندی یکنواخت برای کل خلیج می‌تواند منجر به خطای سیستماتیک در برآورد انرژی موج‌شود https://www.hydrophysics.ir/article_735161.html گردوخاک از مهم‌ترین آلاینده‌های جوّی است که در منطقه غرب آسیا اثرات قابل توجهی بر کیفیت هوا، سلامت انسان و بوم سازکان-های دریایی و خشکی دارد. در این پژوهش، فرآیند نشست خشک ذرات گردوخاک طی یک رویداد شدید گردوخاک در خلیج فارس و تنگه هرمز طی ۲۸ تا ۳۱ جولای ۲۰۱۸ به‌صورت مطالعه موردی بررسی شده است. به‌منظور شبیه‌سازی و برآورد شار نشست خشک، از مدل WRF-CHEM استفاده شد و نتایج با داده‌های بازتحلیل CAMS مورد ارزیابی و مقایسه قرار گرفت. این دوره با انتقال گسترده توده‌های گردوخاک از مناطق بیابانی جنوب غرب آسیا (بویژه شبه‌جزیره عربستان) و تحت تأثیر بادهای غالب شمال‌غربی (شَمال)، همراه بوده است. نتایج نشان می‌دهد که بیشینه شار نشست، همزمان با افزایش غلظت ذرات معلق سطحی و تشدید سرعت باد رخ داده است. الگوی مکانی نشست بیشینه در بخش‌های شمالی و شمال‌غربی خلیج فارس نشان می‌دهد که با مسیرهای انتقال گردوخاک با شرایط دینامیکی جو سازگار است. مقایسه نتایج WRF-CHEM با داده‌های CAMS حاکی از همخوانی مناسب در تغییرات زمانی و توزیع مکانی نشست خشک است، هرچند تفاوت‌هایی به‌ویژه در اوج رویداد با هم دارند. مقایسه عملکرد مدل WRF-Chem در شبیه‌سازی با داده‌های بازتحلیل CAMS نشان‌دهنده همبستگی قوی بین دو مجموعه داده R = 0.76) ) است که نشان می‌دهد WRF-Chem با موفقیت تغییرات زمانی نشست خشک ذرات گرد و خاک را ثبت می‌کند. یافته‌های این پژوهش بر اهمیت شبیه‌سازی عددی دقیق و استفاده از داده‌های بازتحلیل برای بهبود درک چرخه گردوخاک و ارزیابی ورودی مواد معدنی به بوم سازکان دریایی خلیج فارس تأکید می‌کند. https://www.hydrophysics.ir/article_733095.html پلاسما به‌عنوان فاز چهارم ماده، دارای ویژگی‌هایی است که آن را برای مطالعات آزمایشگاهی و کاربردهای فناوری مناسب می‌سازد. در این پژوهش، پارامترهای کلیدی پلاسما شامل سرعت انتشار، دما و چگالی با استفاده از تکنیک سایه‌نگاری اندازه‌گیری شدند. آزمایش‌ها با لیزر Nd:YAG در دو انرژی ۱۴۰ و ۲۰۰ میلی‌ژول و در دو محیط متفاوت هوا و آب انجام گرفت. برای ایجاد پلاسما از طول موج ۱۰۶۴ نانومتر و برای تصویربرداری سایه‌نگاری از هارمونیک دوم با طول موج ۵۳۲ نانومتر استفاده شد. تصاویر ثبت‌شده در فواصل زمانی ۱ تا ۱۰ میکروثانیه امکان تحلیل گسترش جبهه موج پلاسما را فراهم کردند. نتایج نشان داد که سرعت انتشار پلاسما در هوا به‌طور میانگین ۳٫۵۴ کیلومتر بر ثانیه و در آب ۲٫۷۴ کیلومتر بر ثانیه است، دمای پلاسمای هوا ۳۴۳۵ درجه کلوین و در آب ۲۰۰۸ اندازه‌گیری شد و چگالی آن نیز در هوا برای انرژی‌های ۱۴۰ و ۲۰۰ میلی‌ژول به ترتیب ۵٫۰۴ و ۵٫۳۵ کیلوگرم بر مترمکعب و در آب ۴٫۹۱ و ۴٫۹۵ کیلوگرم بر مترمکعب برآورد شد. تحلیل تغییرات زمانی پارامترها افت تدریجی دما، سرعت و چگالی پس از تشکیل پلاسما را نشان داد. این مطالعه نشان می‌دهد که سایه‌نگاری ابزار مناسبی برای تحلیل دقیق پلاسمای لیزری در محیط‌های مختلف است و ویژگی‌های حساس و دینامیک آن امکان کاربرد در سامانه‌های رمزنگاری نوری و پایش محیطی حساس را فراهم می‌آورد. الگوهای فضایی و زمانی پلاسما می‌توانند به عنوان کانال رمزگذاری داده یا شاخص‌های محیطی عمل کنند، به طوری که تغییرات کوچک محیطی اثر مستقیمی بر پارامترها داشته باشد. https://www.hydrophysics.ir/article_733576.html تشخیص خودکار باران از تصاویر دیجیتال، به‌ویژه در مناطق فاقد تجهیزات سنتی، ابزاری کم‌هزینه و مؤثر برای پایش جوی و ارائه هشدار سریع است. در این پژوهش، الگوریتم جریان نوری فارنبک (Farneback) برای شناسایی حرکت‌های ناشی از باران در فریم‌های متوالی ویدئو به‌کار گرفته شد. این روش با تحلیل حرکت عمودی پیکسل‌ها قادر به تشخیص بارش است و به‌عنوان روشی ساده و نسبتاً پایدار در شرایط واقعی عمل می‌کند. برای ارزیابی، مجموعه‌ای از ویدئوهای بارانی و غیر بارانی انتخاب و نتایج با برچسب‌گذاری دستی مقایسه شدند. دقت میانگین الگوریتم حدودا 78/72 درصد است که نشان‌دهنده توانایی مناسب آن در تشخیص باران است، به‌ویژه در ویدئوهای با نرخ فریم ثابت و روشنایی نسبتاً بالاتر. نتایج نشان می‌دهد که این روش می‌تواند با ترکیب شدن با سایر روش‌ها و آموزش دیدن به نتایج مطلوب‌تری دست پیدا کند و از نظر هزینه و پیاده‌سازی مقرون‌به‌صرفه باشد. این رویکرد برای کاربردهای بلادرنگ و نظارتی مناسب است و می‌تواند جایگزینی کم‌هزینه برای تجهیزات سنتی محسوب شود. با توجه به اهمیت تشخیص باران در مدیریت بلایای طبیعی و تغییرات اقلیمی، این حوزه به زمینه‌ای حیاتی در پژوهش‌های اخیر تبدیل شده است و بهبودهای آتی می‌تواند کارایی و دقت را افزایش دهد. https://www.hydrophysics.ir/article_735160.html عملکرد یک سامانه مخابرات نوری فضای آزاد، به شدت توسط اثرات محیطی ازجمله شرایط جوی و وجود رطوبت و مه آلود بودن کانال، تحت تأثیر قرار می گیرد. در این مقاله، عملکرد مدولاسیون های محل پالس (PPM)، مدولاسیون غیر بازگشت به صفر (NRZ) و مدولاسیون بازگشت به صفر (RZ) در نرخ سیگنال به نویز و نرخ خطای بیت و در شرایط مختلف جوی ازجمله با حضور مه، مقایسه می شود. این سامانه با استفاده از یک منبع نور به طول‌موج 1550 نانومتر، در نرم افزار MATLAB و با انتخاب مدل خط انتقال اطلاعات کیم با قابلیت های رؤیت مختلف و با استفاده از روابط تحلیلی مخابرات نوری فضای آزاد، شبیه سازی شده است. اثرات تضعیف کم، متوسط و زیاد محیطی و توان های مختلف فرستنده بر نرخ خطای بیت و نرخ سیگنال به نویز برای هر سه مدولاسیون بررسی شده است. نتایج نشان می‌دهد که مدولاسیون PPM، مؤثرترین مدولاسیون در مقایسه با دیگر مدولاسیون ها بوده و عملکرد بهتری در شرایط مختلف تضعیف جوی از خود در مقادیر نرخ خطای بیت و سیگنال به نویز، در سه حالت تضعیف محیطی کم، متوسط و زیاد و در توان فرستنده 1 و 5 میلی وات نشان می دهد. نوآوری این پژوهش ارائه یک سامانه تخصیص توان بلادرنگ با تأخیر کم و دقت نزدیک به روش تحلیلی است که به افزایش نرخ داده دریافتی و بهبود عملکرد سیستم در شرایط تضعیف مختلف کمک می‌کند. https://www.hydrophysics.ir/article_725257.html در این مقاله عملکرد و مشخصات ارتعاشی یک بومر الکترومغناطیسی به عنوان یک منبع تولید کننده امواج آکوستیکی پرتوان مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته است. سیستم مورد بررسی از یک سیم پیچ نواری 45 دوره‌ای با دو دیافراگم دایره‌ای به قطر 508 میلی‌متر و ضخامت 12.7 میلی‌متر تشکیل شده که از اطراف توسط 6 فنر مقید شده است. به این منظور کارکرد بومر به کمک روابط حاکم بر ارتعاشات دیافراگم، جریان‌های گردابی و اثرات متفابل آن‌ها فرمول‌بندی شد. از آن‌جا که حل این معادلات به روش تحلیلی دشوار می‌باشد، از روش المان محدود برای حل همزمان این معادلات استفاده شد. نتایج نشان دهنده‌ی آن است که با افزایش ضخامت دیافراگم از 5 تا 18 میلی‌متر، دامنه‌ی جابه‌جایی دیافراگم در ابتدا به سرعت افزایش می‌یابد اما با افزایش ضخامت به تدریج یه یک مقدار ثابت در 18 میلی‌متر میل می‌کند. همزمان فرکانس جابه‌جایی دیافراگم با افزایش ضخامت، از 22 تا 14 هرتزکاهش می‌یابد. از سوی دیگر بررسی‌ها نشان می‌دهند در صورتی که ثابت فنرها با نسبت مشابهی و به طور همزمان با افزایش ضخامت دیافراگم افزایش یابد، جابجایی دیافرگم با ضخامت 9 میلی‌متر یک مقدار بیشینه خواهد داشت. بررسی جنس دیافراگم همچنین نشان می‌دهد که دامنه‌ جابه‌جایی دیافراگم آلومینیوم به سبب چگالی کمتر و ضریب رسانندگی بالاتر در مقایسه با سایر فلزات به طور قابل توجهی بیشتر می‌باشد. https://www.hydrophysics.ir/article_735159.html آلودگی نفتی آب‌های سطحی و رودخانه‌ها،از مهمترین چالش‌های محیط زیستی بوده و اثرات مخربی بر اکوسیستم و کیفیت آب داردرودخانه کرج از منابع تامین آب شرب کرج و تهران، طی سال‌های اخیر شاهد چندین رخداد نشت گازوئیل بوده است در تحقیق حاضرروند تغییرات مکانی/ زمانی آلودگی نفتی ناشی ازگازوئیل،درسه‌کیلومتری رودخانه کرج(سروداران ـ بیلقان)با استفاده از مدل‌سازی عددی یک‌بعدی در نرم افزار MIKE 11مورد بررسی قرار گرفتشبیه‌سازی جریان بر پایه حل معادلات پیوستگی و مومنتوم و شبیه‌سازی رفتار آلاینده بر اساس معادله انتقال–پخش یک‌بعدی وحل عددی معادلات حاکم با بهره‌گیری از روش تفاضلهای محدود و الگوی ضمنی Abbott–Ionescu صورت گرفت.دو سناریوی عددی شامل نشت آنی و نشت پیوسته گازوئیل با حجم ثابت شبیه‌سازی شد.نتایج نشان داد در سناریوی نشت آنیتغییرات غلظت در زمان رفتار شوک‌مانند داشته و غلظت آلاینده در حدود 10ثانیه پس از وقوع نشت به مقدار بیشینه Cmax=29.5mg/L می‌رسد و سپس تحت تأثیر فرآیندهای انتقال و زوال با ضریب عددی k=0.0003 کاهش یافته و پس از حدود 1/5 دقیقه به مقدار 12.6mg/Lدر پایین‌دست بازه مورد مطالعه می‌رسددر مقابل،در سناریوی نشت پیوسته، به‌دلیل توزیع زمانی یکنواخت‌تر آلاینده وهم‌زمانی با سرعت جریان متوسط U=3.3m/s،غلظت آلاینده سریع‌تر به شرایط شبه‌پایدار رسیده و مقدار آن در پایین‌دست به حدود 0.27mg/L کاهش می‌یابدبراساس تحلیل‌های عددی،مدل MIKE 11 با سطح انطباق  R^2 = 0.88 توانسته رفتار واقعی آلاینده را با اختلاف کمتر از ۲۵٪ پیش‌بینی نمایدونتایج بیانگر آن است که مدل‌سازی عددی می‌تواند ابزاری قابل اتکا برای تحلیل ریسک،پایش کیفی و طراحی سامانه‌های مدیریت بحران نشت آلودگی نفتی در رودخانه‌های تأمین‌کننده آب شرب ایران باشد. https://www.hydrophysics.ir/article_735158.html در این مقاله، عملکرد یک هیدروسیکلون با استفاده از روش دینامیک سیالات محاسباتی و مدل فازگسسته برای پیش‌بینی مسیر و سرنوشت ذرات جامد بررسی شده است. سیال کاری شامل آب مخلوط با پودر فرومغناطیس با چگالی مؤثر 2850 kg/m³ بوده و ذرات جامد شامل مس با چگالی 4000 kg/m³ و سنگ با چگالی 1800 kg/m³ و قطر 25 میلی‌متر در هیدروسیکلون تزریق شده‌ است. نتایج مدل پایه نشان داد که تمام ذرات مس مطابق پیش‌بینی از خروجی پایینی دفع می‌شوند، اما بخشی از ذرات سنگ به‌دلیل چگالی کمتر از سیال تحتانی، در ناحیه جریان گیر افتاده و مقدار قابل توجهی از آنها از خروجی بالایی خارج می‌گردند که امری نامطلوب در فرآیند جداسازی است. به‌منظور بهبود عملکرد، اصلاحات هندسی شامل افزایش طول لوله خروجی بالایی، مستطیلی‌سازی مقطع ورودی در عین ثابت نگه داشتن قطر هیدرولیکی، و افزایش طول بخش مخروطی اعمال شده است. نتایج پس از اصلاح هندسه با تزریق تعداد بیشتر ذرات (1398 مس و به همین میزان سنگ) نشان داد که جداسازی ذرات سنگ به‌طور محسوسی بهبود یافته است؛ تعداد ذرات خروجی از دهانه بالایی حدود 3 درصد کاهش یافت و سهم ذرات سنگی که از خروجی پایینی دفع شدند حدود 40–50 درصد نسبت به حالت پایه افزایش پیدا کرد. این نتایج نشان می‌دهد که افزایش طول خروجی بالایی و بهینه‌سازی هندسه ورودی و مخروطی می‌تواند موجب تقویت میدان گردابه‌ای و افزایش نرخ غرق‌شدگی ذرات کم‌چگال‌تر گردد. https://www.hydrophysics.ir/article_735156.html با توجه به رشد سریع فعالیت‌های انسانی و توسعه در سواحل جنوبی کشور و نبود چارچوبی منسجم برای ارزیابی و پایش مستمر محیط‌زیست ساحلی، ضرورت انجام پژوهش‌های کاربردی مبتنی بر روش‌های علمی بیش از پیش احساس می‌شود. این پژوهش با هدف ارزیابی و پهنه‌بندی وضعیت محیط‌زیست ساحلی در شهرستان‌های بندرعباس، میناب و سیریک و با بهره‌گیری از مدل‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره، تحلیل‌های آماری و سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) انجام شد. در این راستا، مدل تلفیقی DPPD برای سنجش و طبقه‌بندی شرایط محیط‌زیستی مناطق ساحلی ارائه گردید.ابتدا شاخص‌های مرتبط با چارچوب DPSIR شناسایی و داده‌های آن‌ها طی دوره ده‌ساله ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۵ کمی‌سازی و نرخ تغییرات محاسبه شد. سپس با استفاده از تحلیل مؤلفه‌های اصلی (PCA) و تحلیل مسیر (PA)، روابط میان عوامل محرک، فشار، وضعیت، اثرات و پاسخ بررسی گردید. برای تحلیل ساختاری روابط، مدلDEMATEL به کارگرفته شد و به‌منظور افزایش دقت مکانی، از یگان‌های شش‌ضلعی در محیط GIS استفاده گردید. ظرفیت برد محیط‌زیست ساحلی نیز از طریق شاخص ترکیبی وزن‌دهی‌شده و نقشه‌های پهنه‌بندی تعیین گردید.نتایج نشان داد مقدار شاخص ترکیبی ظرفیت برد محیط‌زیستی ساحلی در چارچوب DPSIR برای بندرعباس 0.55، میناب 0.35 و سیریک 0.25 است که بیانگر فشار بیشتر توسعه و فعالیت‌های انسانی در بندرعباس می‌باشد. همچنین در تحلیل DEMATEL، توسعه شهری و صنعتی با وزن نهایی 0.982 به‌عنوان اثرگذارترین عامل شناسایی شد. در مجموع، مدل DPPD ابزاری کمی و کارآمد برای پایش، اولویت‌بندی مدیریتی و برنامه‌ریزی توسعه پایدار سواحل ارائه می‌دهد. https://www.hydrophysics.ir/article_735157.html وجود مواد فرومغناطیس در شناورها باعث ایجاد یک ناهنجاری مغناطیسی در میدان مغناطیسی زمین می‌شود که میدان مغناطیسی القایی شناور نامیده می شود و یکی از عوامل شناسایی شناورهای زیرسطحی است. به منظور پنهان سازی شناور، باید این میدان کاهش یابد. این کار با ایجاد یک میدان هم اندازه و برعکس با مجموعه ای از سیم پیچ های جریان با نام سامانه دیگوسینگ انجام می شود. در این مقاله پس از چینش سیم پیچ های جریان، مقادیر جریان آنها به منظور کاهش امضای مغناطیسی شناور در میدان مغناطیسی زمین بهینه شده است. به عبارتی سه دسته سیم پیچ جریان در سه راستای متعامد در داخل بدنه شناور قرار گرفته و الگوریتم ژنتیک به منظور یافتن جریان های بهینه به کار رفته است. مقادیر میدان ها با کمک نرم افزار کامسول به دست آمده و تابع هدف برخلاف روش های قبلی بر حسب مقادیر یک صفحه کمینه شده است. نشان داده شده که شدت میدان مغناطیسی القایی تا 97 درصد کاهش می یابد و فرم میدان مغناطیسی القایی مانده، تغییر قابل توجهی می کند. https://www.hydrophysics.ir/article_735633.html این مطالعه با هدف ارزیابی تأثیر نوسانات فازهای El Niño و La Niña بر بارش‌های پاییزه غرب ایران بر اساس شاخص Nino 3.4 انجام گرفت. برای این منظور از 2 دسته داده شامل داده‌های ماهانه ایستگاه‌ هواشناسی همدیدی خرم‌آباد و داده‌های ماهانه نمایه Nino 3.4 که از سایت NOAA دریافت شدند برای دوره 20 ساله (2000-2019) استفاده گردید. برای تعیین ارتباط ضریب همبستگی پیرسون به کار رفت و بر اساس معیار تشخیص فازی، فازهای النینو و لانینو تفکیک شدند. با توجه به محاسبات ارتباط بارش منطقه مورد مطالعه با شاخص دور پیوندی در فصل پاییز مستقیم شناسایی شد و بیشترین ارتباط در ماه اکتبر با سطح معنی‌داری 95 درصد به دست آمد، در ماه‌های نوامبر و دسامبر تأثیر بارش ایستگاه خرم‌آباد با شاخص Nino 3.4 معنی‌دار نبود. در ماه‌های اکتبر، نوامبر و دسامبر میانگین بارش در منطقه مورد مطالعه در فاز النینو بیشتر از فاز لانینو بود. پراکندگی بارش ایستگاه مذکور در ماه‌های اکتبر و نوامبر در فاز النیو بیشتر از لانینو بوده ولی در ماه دسامبر پراکندگی بارش در فاز لانینو بیشتر از فاز النینو بوده است. نتایج نشان داد که بیشترین بارش در ماه‌های اکتبر و نوامبر در دوره 20 ساله در فاز النینو رخ داده ولی در ماه دسامبر بیشینه بارش در فاز لانینو اتفاق افتاده است. همچنین حداکثر میانگین بارش در ماه دسامبر (13/88 میلی‌متر) در فاز النینو و ماکزیمم پراکندگی بارش در ماه دسامبر (52/62) بوده است. https://www.hydrophysics.ir/article_736438.html بررسی تأثیر نبود موج‌شکن بندر صیادی بابلسر بر رژیم رسوب‌گذاری و رفتار هیدرودینامیکی دهانه رودخانه بابلرود، به‌ویژه در شرایط کاهش جریان تابستانی، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است؛ زیرا در فصل تابستان به‌منظور تأمین آب کشاورزی، سد لاستیکی در بالادست مسدود می‌گردد .و جریان ورودی رودخانه کاهش یافته و امکان ورود رسوبات از دریا به مصب افزایش می‌یابد. طرح فرضی حذف موج شکن در شش ماه اول سال 1402برای بررسی رسوب گذاری در محدوده پژوهش تعیین و مدلسازی ‌گردید. سپس با جمع‌آوری داده‌های باد، موج و توپوگرافی و اجرای مدل‌سازی بزرگ‌مقیاس دریای خزر با نرم افزارMIKE21، میدان موج و جریان استخراج و به‌عنوان ورودی دقیق برای مدل کوچک‌مقیاس هیدرودینامیک و رسوب در دهانه رودخانه استفاده شد. مدل کوچک‌مقیاس با بهره‌گیری از داده‌های اکومپ و مش‌بندی تفصیلی اجرا و تنها طرح فرضی حذف موج‌شکن شبیه‌سازی شد. نتایج نشان می‌دهد که حذف موج‌شکن موجب افزایش نفوذ امواج به دهانه، عبور مستقیم جریان‌های موازی ساحل و شکل‌گیری جریان چرخشی (پیچک) در مقابل دهانه می‌شود،که بستر مناسبی برای تجمع رسوبات ایجاد می‌کند. در داخل رودخانه و مقابل اسکله‌های شیلات نیز تغییر جهت بردارهای سرعت، شکل‌گیری پیچک محلی و نشست رسوبات حتی ریزدانه را ممکن می‌سازد. این نتایج نشان می‌دهد که موج‌شکن‌های شیلات نقش تعیین‌کننده‌ای در کاهش نفوذ موج، کنترل ورود رسوبات ساحلی و حفظ پایداری هیدرودینامیکی دهانه دارند و حذف آن‌ها، به‌ویژه در شرایط کاهش جریان تابستانی ناشی از مسدود شدن سد لاستیکی برای تأمین آب کشاورزی، موجب افزایش قابل توجه رسوب‌گذاری و نیاز مداوم به لایروبی می‌شود. https://www.hydrophysics.ir/article_736724.html در این مقاله، به منظور حفظ پایداری فرکانسی در ریزشبکه روی کشتی، کنترل کننده FOPID با مشتق متغییر با زمان بهبود یافته طراحی شده است. وقتی که یک تغییر بار ناگهانی (پله‌ای) در ریزشبکه جزیره‌ای رخ می‌دهد، ترم مشتق کنترل کننده FOPID یک سیگنال بزرگ و لحظه‌ای تولید می‌کند که باعث آسیب به تجهیزات ریزشبکه روی کشتی می‌شود. در این مقاله، به منظور حفظ پایداری فرکانسی در ریزشبکه روی کشتی و جلوگیری از آسیب وارده به تجهیزات آن، کنترل کننده FOPID با مشتق متغییر با زمان بهبود یافته طراحی شده است. در واقع استفاده از مشتق متغییر با زمان در کنترل کننده FOPID به این دلیل است که از سیگنال بزرگ و لحظه‌ای جلوگیری کند. به منظور تنظیم پارامترهای کنترل کننده پیشنهادی در ریزشبکه روی کشتی از الگوریتم بهینه سازی نهنگ استفاده شده است. الگوریتم بهینه سازی نهنگ به دلیل همگرایی و سرعت بالا و اجتناب از گیر افتادن در بهینه های محلی استفاده شده است. چندین سناریو برای مقایسه عملکرد روش پیشنهادی با کنترل کننده های دیگر مانند کنترل کننده FOPID با مشتق متغییر با زمان بهینه شده با الگوریتم اصلاح شده سینوس-کسینوس، کنترل کننده FOPID و کنترل کننده PID در نظر گرفته شده است. روش پیشنهادی توانسته به میزان 48 درصد حداکثر انحرافات فرکانس ناشی از اغتشاشات وارد بر ریزشبکه روی کشتی را کاهش دهد و همچنین زمان نشست این انحرافات را به میزان 15 درصد بهبود دهد. https://www.hydrophysics.ir/article_737894.html شخیص ناهنجاری مغناطیسی یک روش کلیدی در اکتشافات ژئوفیزیکی، شناسایی اهداف فلزی و پایش پزشکی است. روش‌های سنتی مبتنی بر مدل‌سازی ریاضی و پردازش سیگنال، در محیط‌های با نویز بالا با چالش مواجه می‌شوند. رویکردهای یادگیری عمیق، به‌ویژه شبکه‌های عصبی پیچشی ، قابلیت بالایی در استخراج خودکار ویژگی‌ها دارند اما به داده‌های برچسب‌دار حجیم نیازمندند. در این مقاله، یک روش ترکیبی مبتنی بر شبکه عصبی پیچشی یک‌بعدی و یادگیری انتقالی برای تشخیص ناهنجاری‌های مغناطیسی ارائه می‌شود. ابتدا با استفاده از نمونه‌برداری پواسون-دیسک در فضای مکان-زاویه، پروفیل‌های خطی از میدان مغناطیسی شبیه‌سازی‌شده استخراج می‌گردد. سپس یک خودرمزگذار عمیق بر روی مجموعه‌ای از ۲۵۰۰۰۰ سیگنال مصنوعی یک‌بعدی آموزش می‌بیند تا نمایش فشرده‌ای از سیگنال‌ها یاد بگیرد. در مرحله بعد، بخش رمزگذار این شبکه به عنوان استخراج‌کننده ویژگی ثابت به کار گرفته شده و با افزودن لایه‌های طبقه‌بندی، مدل نهایی روی داده‌های هدف (۱۰۰۰ پروفیل) آموزش می‌بیند. نتایج ارزیابی نشان می‌دهد که روش پیشنهادی با دقت ۹۷ درصد و امتیاز F1 معادل ۹۷ درصد، نسبت به مدل پایه بدون یادگیری انتقالی (دقت ۹۲ درصد) بهبود قابل توجهی داشته است. این رویکرد برای کاربردهای عملی با داده‌های محدود راهکاری مؤثر و قابل اعتماد ارائه می‌دهد. https://www.hydrophysics.ir/article_737915.html ارتفاع یکی از مهمترین پارامترهای امواج می باشد که در کلیه مطالعات و طراحی پروژه های مهندسی سواحل، بنادر و سازه های دریایی می باشد که تخمین درست آن بر روی طرح های یاد شده تأثیر زیادی دارد. اندازه گیری های میدانی، استفاده از روابط تجربی و مدلسازی عددی متداول ترین روش های تعیین ارتفاع امواج می باشد که امروزه استفاده از روش سنجش از دور نیز با پیشرفت تکنولوژی به روش های یاد شده اضافه شده است. این پژوهش به ارزیابی و استخراج ارتفاع موج‌ در سواحل بندر بوشهر با تکیه بر رویکرد تداخل سنجی راداری به جهت بررسی کارایی این روش در منطقه آبهای نزدیک به ساحل شهر بوشهر به مختصاتE52.1;N27.7, E52.;N27, E52.3;N27.5, در بازه زمانی 1ژانویه ۲۰۱8 تا 31 دسامبر ۲۰۱۸ با تأکید بر به‌کارگیری تصاویر ماهواره‌ای Sentinel-1A/B در شرایط جوی آب‌های آرام و پر‌تلاطم پرداخت. این روش با به کارگیری علم سنجش‌از‌دور و نرم‌افزاهای پردازش تصویر در شرایط آرام سواحل منطقه ی مورد مطالعه توانست ارتفاع امواج را با دقت قابل قبولی در محدوده 01/0 تا 9/0 متر محاسبه نماید، اما در شرایط متلاطم دریا به دلیل چالش‌های ناشی از کم تخمینی شدید، نویز بالا و عدم همگرایی و لزوم استفاده تصاویر در بازه ی زمانی با محدودیت‌ هم‌خوانی زمان برداشت روبرو بوده است و این روش پاسخ‌گوی تعیین ارتفاع موج در شرایط مختلف آبا و هوایی نمی باشد و صرفا در شرایط جوی ملایم می توان ارتفاع موج را برآورد نماید. بنابراین روش تداخل سنجی راداری جهت تعیین ارتفاع موج روش قابل استنادی نمی باشد.